رفتن به محتوای اصلی
  • معرفی
  • نصب
  • Tailwind
  • وب کامپوننت‌ها (بدون React)
  • دوزبانه، فارسی و انگلیسی
  • پلاگین‌های فیگما
  • استفاده با هوش مصنوعی
  • آیکون‌ها
  • راهنمای آیکون‌ها
  • سفارشی‌سازی و تم
  • حرکت و ریزتعامل‌ها
  • حالت‌های کامپوننت‌ها
  • فونت و تایپوگرافی
  • دسترس‌پذیری
  • نوشتن متن رابط
  • رنگ‌ها
  • برند کاشی
  • مقایسه با دیگران
  • نسخه‌ها
  • سیاست تغییرات
  • مهاجرت به ۲.۰
  • امنیت
  • حجم کامپوننت‌ها
  • فیلد فارسی
  • دیت‌پیکر شمسی
  • کد تأیید (OTP)
  • بازهٔ تاریخ شمسی
  • انتخاب ماه
  • شمارش معکوس
  • هیت‌مپ فعالیت
  • انتخاب استان
  • نقشهٔ ایران
  • فرم نشانی
  • انتخاب نوبت
  • ویرایش نگارشی
  • نمایش مبلغ
  • بازهٔ قیمت
  • کارت بانکی
  • رسید پرداخت
  • برگ تقویم
  • لوگوی بانک‌ها
  • ابزارهای فارسی
  • آپلود فایل
  • آکاردئون
  • آواتار
  • اسپلیتر
  • استپر
  • اسکلتون
  • اسلایدر
  • اعتبارسنجی فرم
  • امتیاز ستاره‌ای
  • انتخاب چندتایی
  • انتخاب رنگ
  • بج
  • بردکرامب
  • برگهٔ پایین
  • بنر
  • پاپ‌اور
  • تایم‌لاین
  • تب‌ها
  • تور معرفی
  • توست
  • تولتیپ
  • جداکننده و کلید میان‌بر
  • جدول داده
  • جستجو با پیشنهاد
  • چک‌باکس
  • چیپس
  • حالت خالی
  • دراپ‌داون
  • دکمه
  • دکمهٔ کپی
  • دیالوگ
  • رادیو
  • سایدبار
  • سگمنت
  • سلکت
  • سوییچ
  • صفحه‌بندی
  • قدرت رمز عبور
  • کارت
  • کارت آمار
  • کاروسل
  • کامبوباکس
  • کامند پالت
  • کشو
  • گروه دکمه
  • گیج
  • منوی راست‌کلیک
  • نمای درختی
  • نمودار
  • نمونهٔ رنگ
  • نوار پیشرفت
  • نوار ناوبری
  • ورودی
  • ورودی تگ
  • ورودی عدد
  • ویرایش درجا
  • هشدار
شروع کنید

نیم‌فاصله در وب و رابط کاربری؛ کجا، چرا و چطور

نیم‌فاصله (ZWNJ) چیست، کجای متن فارسی لازم است، چرا جستجو و چیدمان را خراب نمی‌کند و چطور در فرم‌ها و محتوای سایت به‌صورت خودکار درستش کنیم.

سپنتا پویا۳ دقیقه مطالعه

کاشی‌های نارنجی با آیکون متن و فاصله، نماد نیم‌فاصله در نوشتن فارسی

«می خواهید»، «میخواهید» یا «می‌خواهید»؟ فقط سومی درست است، و فرقش یک نویسهٔ نامرئی است: نیم‌فاصله. در یک متن طولانی شاید کسی متوجه نشود، ولی در رابط کاربری که هر کلمه‌اش بارها دیده می‌شود، نبودن نیم‌فاصله محصول را بی‌دقت نشان می‌دهد.

نیم‌فاصله دقیقاً چیست؟

نیم‌فاصله نویسه‌ای است به نام Zero Width Non-Joiner با کد یونیکد U+200C. عرض ندارد، ولی جلوی چسبیدن دو حرف را می‌گیرد. یعنی «می» و «خواهید» کنار هم می‌مانند و یک کلمه دیده می‌شوند، ولی به هم نمی‌چسبند.

سه شکل نوشتن کلمهٔ می‌خواهید: با فاصلهٔ کامل، چسبیده و با نیم‌فاصلهٔ درست
فاصلهٔ کامل کلمه را دو تکه می‌کند، بدون فاصله حرف‌ها به هم می‌چسبند و فقط نیم‌فاصله شکل درست را می‌سازد.

در HTML می‌توانید آن را با ‌ بنویسید و در جاوااسکریپت با "‌". در صفحه‌کلید استاندارد فارسی ویندوز و مک، کلید ترکیبی Shift + Space نیم‌فاصله می‌زند؛ در بعضی چیدمان‌ها Ctrl + Shift + 2.

کجا نیم‌فاصله لازم است؟

قاعدهٔ کلی این است: جایی که دو جزء یک کلمه‌اند ولی نباید به هم بچسبند.

  • پیشوند «می» و «نمی»: می‌روید، نمی‌شود
  • پسوند جمع «ها»: کتاب‌ها، کامپوننت‌ها
  • «تر» و «ترین»: بزرگ‌تر، سریع‌ترین
  • ضمیرهای چسبیده بعد از «ه»: خانه‌ام، نامه‌ات
  • «ای» بعد از «ه»: خانه‌ای، نمونه‌ای
  • کلمه‌های مرکب: دیزاین‌سیستم، راست‌به‌چپ، به‌روزرسانی

در رابط کاربری، این‌ها همه‌جا هستند: «دکمه‌ها»، «می‌خواهید حذف کنید؟»، «به‌روزرسانی شد». یک بار فهرست متن‌های محصولتان را مرور کنید؛ احتمالاً ده‌ها مورد پیدا می‌کنید.

نیم‌فاصله جستجو را خراب نمی‌کند؟

نگرانی رایج این است که اگر کاربر «میخواهم» تایپ کند و متن «می‌خواهم» باشد، جستجو پیدا نکند. این مشکل نیم‌فاصله نیست، مشکل جستجوی بدون «یکسان‌سازی» است. راه درست این است که متن را همان‌طور که درست است نگه دارید و فقط هنگام مقایسه، هر دو طرف را یکسان کنید: نیم‌فاصله، فاصله و «ی» و «ک» عربی را به یک شکل دربیاورید. جزئیاتش را در مقالهٔ جستجوی فارسی نوشته‌ایم.

const norm = (s) => s.replace(/[‌\s]+/g, " ").replace(/ي/g, "ی").replace(/ك/g, "ک");
norm("می‌خواهم") === norm("می خواهم"); // true

موتور جستجوی گوگل هم همین کار را می‌کند و شکل‌های مختلف یک کلمهٔ فارسی را معمولاً یکی می‌بیند. پس برای سئو دلیلی ندارد غلط بنویسید؛ عنوان درست هم در نتایج تمیزتر دیده می‌شود.

اصلاح خودکار در فرم‌ها و محتوا

کاربران شما همیشه نیم‌فاصله نمی‌زنند و نباید هم مجبورشان کنید. ولی وقتی متنی قرار است دوباره نمایش داده شود (نام محصول، عنوان آگهی، توضیح پروفایل)، اصلاحش ارزش دارد.

فیلد متن با پیشنهاد اصلاح: سه مورد شامل نیم‌فاصله، حرف عربی و رقم انگلیسی پیدا شده و دکمهٔ اصلاح
به‌جای اصلاح بی‌صدا، تغییرها را نشان دهید و انتخاب را به کاربر بدهید.

پکیج @kashi-ui/persian تابعی دارد که این کار را انجام می‌دهد و تعداد اصلاح‌ها را هم برمی‌گرداند:

import { fixPersianText } from "@kashi-ui/persian";

const result = fixPersianText("مي خواهم كتاب بخرم 123");
result.text;  // «می‌خواهم کتاب بخرم ۱۲۳»
result.count; // تعداد کل اصلاح‌ها

دو نکته در اصلاح خودکار مهم است:

  1. بی‌صدا تغییر ندهید. اگر متن کاربر را بدون خبر عوض کنید، ممکن است جایی که عمداً طور دیگری نوشته، خراب شود. بهتر است پیشنهاد بدهید، مثل کامپوننت اصلاح متن فارسی کاشی که اصلاح‌ها را نشان می‌دهد و با یک کلیک اعمال می‌کند.
  2. نام‌ها و کدها را دست نزنید. شناسهٔ کاربری، ایمیل و کد محصول نباید اصلاح شوند.

نیم‌فاصله در کد و ابزارها

چند جا که نیم‌فاصله معمولاً گم می‌شود:

  • فایل‌های ترجمه و JSON: بعضی ویرایشگرها نیم‌فاصله را نشان نمی‌دهند. یک افزونهٔ «نمایش نویسه‌های نامرئی» نصب کنید.
  • کپی از ورد یا فیگما: گاهی نیم‌فاصله به فاصلهٔ معمولی یا نویسه‌های جهت (U+200F) تبدیل می‌شود.
  • کوتاه کردن متن با slice: اگر متن را از وسط بُرید، ممکن است یک نیم‌فاصلهٔ تنها در انتهای رشته بماند. قبل از نمایش، فاصله‌های اضافه را پاک کنید.
پنل کد که یک رشتهٔ ترجمه با نیم‌فاصلهٔ قابل‌مشاهده و نسخهٔ خراب‌شده با فاصلهٔ معمولی را مقایسه می‌کند
در فایل‌های ترجمه، نیم‌فاصله نامرئی است؛ با نمایش نویسه‌های نامرئی یا یک تست ساده جلوی گم شدنش را بگیرید.

یک تست کوچک در CI هم کمک می‌کند: همهٔ متن‌های رابط را بخوانید و هر جا «می » یا « ها» با فاصلهٔ کامل پیدا شد، هشدار بدهید.

جمع‌بندی

نیم‌فاصله یک نویسهٔ کوچک است که خوانایی و اعتبار متن فارسی را بالا می‌برد. متن را درست بنویسید، هنگام جستجو یکسان‌سازی کنید و در ورودی‌های کاربر به‌جای اصلاح بی‌صدا، پیشنهاد اصلاح بدهید. برای قاعده‌های کامل‌تر فارسی‌نویسی در رابط، راهنمای نوشتن متن رابط کاشی را ببینید.